NATO zapewnia, że ma przygotowane warianty odpowiedzi na sabotaż, incydenty z dronami i inne działania hybrydowe. Mark Rutte podczas wizyty w USA łączył temat bezpieczeństwa Europy z dalszym wsparciem dla Ukrainy i rozbudową zdolności obronnych państw Sojuszu.

Sekretarz generalny NATO Mark Rutte wykorzystał wizytę w Stanach Zjednoczonych i udział w wydarzeniach towarzyszących sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ do przedstawienia oceny bezpieczeństwa euroatlantyckiego. W jego wystąpieniach szczególnie mocno wybrzmiewały dwa wątki: rosnąca skala zagrożeń hybrydowych oraz konieczność dalszego wzmacniania potencjału obronnego państw Sojuszu.

Rutte podkreślał, że NATO nie zakłada automatycznie scenariusza pełnoskalowej wojny z Rosją. Jednocześnie przestrzegał przed naiwnością wobec działań poniżej progu otwartego konfliktu. W praktyce chodzi o sabotaż, cyberataki, zakłócenia infrastruktury krytycznej, operacje informacyjne oraz incydenty z użyciem bezzałogowców. NATO deklaruje, że posiada plany działania i różne warianty odpowiedzi, które mogą być uruchamiane zależnie od charakteru i skali zagrożenia.

W wystąpieniu w Nowym Jorku Rutte zwracał również uwagę na rosyjską produkcję wojenną. Jego zdaniem państwa zachodnie muszą myśleć nie tylko o zakupach gotowego uzbrojenia, lecz także o zdolności przemysłu do szybkiego zwiększania produkcji w razie długotrwałego kryzysu. To oznacza większe zapasy, sprawniejsze zamówienia i przygotowanie cywilnej bazy przemysłowej do wsparcia sektora obronnego.

Sekretarz generalny przypomniał, że wojna w Ukrainie trwa już dłużej niż początkowo zakładała Moskwa i nadal wymaga dużych zasobów. NATO wiąże bezpieczeństwo własnego terytorium z utrzymaniem zdolności Ukrainy do obrony. Rutte wskazywał, że wzmacnianie Kijowa ma zwiększać jego pozycję w ewentualnych rozmowach pokojowych i utrudniać Rosji osiągnięcie celów siłą.

W tle pozostaje również kwestia relacji transatlantyckich. Rutte podkreślał znaczenie Stanów Zjednoczonych dla odstraszania i bezpieczeństwa Europy, ale jednocześnie akcentował potrzebę większego wkładu państw europejskich i Kanady. W praktyce oznacza to dalszy nacisk na wydatki obronne oraz rozwój przemysłu zbrojeniowego po obu stronach Atlantyku.

Dla Polski szczególnie istotny jest wątek odporności na działania hybrydowe. Położenie na wschodniej flance NATO sprawia, że bezpieczeństwo infrastruktury, przestrzeni powietrznej, sieci teleinformatycznych i transportu wojskowego ma znaczenie nie tylko krajowe. Każdy poważny incydent może wymagać szybkiego ustalenia sprawcy i skoordynowanej reakcji sojuszniczej.

NATO nie przedstawia jednej automatycznej recepty na wszystkie działania hybrydowe. Sojusz pozostawia sobie możliwość doboru środków politycznych, wojskowych i technicznych. Kluczowe jest utrzymanie odstraszania: przeciwnik ma zakładać, że nawet działania prowadzone poniżej progu otwartej wojny mogą spotkać się z kosztowną odpowiedzią.

Z perspektywy państw wschodniej flanki znaczenie ma także tempo wymiany informacji. Działania hybrydowe często są projektowane tak, aby utrudnić jednoznaczne przypisanie odpowiedzialności i wywołać spór o skalę reakcji. Dlatego odporność nie sprowadza się do wojska. Obejmuje też służby, ochronę infrastruktury krytycznej, administrację, energetykę, transport i systemy łączności.

Warszawa od kilku lat zwiększa znaczenie tych obszarów w planowaniu bezpieczeństwa. W praktyce oznacza to nie tylko zakupy uzbrojenia, ale też ćwiczenia, procedury awaryjne, rozproszenie kluczowych zasobów i zdolność do szybkiego odtworzenia usług po incydencie. NATO coraz częściej opisuje odporność cywilną jako element odstraszania, ponieważ przeciwnik powinien zakładać, że zakłócenie jednego systemu nie sparaliżuje całego państwa.

Ważnym elementem będzie też komunikacja publiczna po każdym incydencie. Działania hybrydowe są często projektowane tak, aby wzmacniać chaos informacyjny i sprzeczne interpretacje. Szybkie przekazywanie potwierdzonych danych przez władze i instytucje sojusznicze może ograniczać skuteczność dezinformacji. To szczególnie istotne przy incydentach dotyczących infrastruktury, przestrzeni powietrznej i granic, gdzie pierwsze niepełne informacje bardzo łatwo zaczynają żyć własnym życiem.

Źródła

NATO: https://www.nato.int/en/news-and-events/events/transcripts/2026/09/24/keynote-speech

Źródło uzupełniające: https://www.nato.int/en/news-and-events/articles/news/2026/09/25/nato-secretary-general-joins-world-leaders-in-new-york-during-unga-commemorates-25th-anniversary-of-911-attacks